వరలక్ష్మీ వ్రతం 2026: ఆగస్టు 21నా, 28నా? శాస్త్రోక్త తేదీ, పూజా విధానం, అష్టోత్తర శతనామావళి పూర్తి వివరాలు
శ్రావణ మాసంలో ఈసారి రెండు శుక్రవారాలపై నెలకొన్న సందేహానికి పండితుల సమాధానం, పూజ కోసం కావాల్సిన 108 నామాలు — అన్నీ ఒకే చోట
ఈ వారం నుంచి తెలుగు రాష్ట్రాల్లో మహిళల వాట్సాప్ గ్రూపుల్లో ఒకటే చర్చ నడుస్తోంది — వరలక్ష్మీ వ్రతం ఆగస్టు 21న చేయాలా, 28న చేయాలా అని. కారణం లేకుండా పుట్టిన సందేహం కాదిది. ఈ ఏడాది శ్రావణ పౌర్ణమికి ముందు రెండు శుక్రవారాలు వచ్చాయి, అదే గందరగోళానికి మూలం. మామూలుగా ప్రతి ఏడాదీ లెక్క సూటిగా ఉంటుంది — పౌర్ణమికి ముందు వచ్చే ఒకే ఒక్క శుక్రవారం వ్రతానికి నిర్ణయమవుతుంది. కానీ 2026లో అలా కాలేదు, రెండు శుక్రవారాలూ అర్హతలో ఉన్నట్టు అనిపించడంతో సందేహం మొదలైంది.
క్లుప్తంగా: చాలామంది పండితులు, పంచాంగ కర్తలు ఏకాభిప్రాయంతో చెబుతున్నది — ఆగస్టు 28, శుక్రవారం శ్రావణ పౌర్ణమికి నేరుగా ముందు వచ్చే రోజు కావడం వల్ల ఇదే ప్రధాన వ్రత దినంగా పరిగణించాలి. అయితే శృంగేరి సంప్రదాయాన్ని అనుసరించే కుటుంబాలు, సాయంకాల పూజా విధానం పాటించేవారు ఆగస్టు 21నే వ్రతం చేసుకోవడం మంచిదని కొందరు సూచిస్తున్నారు.
విషయ సూచిక
- 1. గందరగోళం ఎందుకు వచ్చింది?
- 2. ఆగస్టు 21 vs ఆగస్టు 28 — పండితుల అభిప్రాయాలు
- 3. శుభ ముహూర్తం, లగ్న సమయాలు
- 4. పూజా సామగ్రి జాబితా
- 5. వరలక్ష్మీ వ్రత విధానం — స్టెప్ బై స్టెప్
- 6. వరలక్ష్మీ (లక్ష్మీ) అష్టోత్తర శతనామావళి — 108 నామాలు
- 7. తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
గందరగోళం ఎందుకు వచ్చింది?
సంప్రదాయం ప్రకారం వరలక్ష్మీ వ్రతం జరిగేది శ్రావణ పౌర్ణమికి ముందు వచ్చే శుక్రవారం రోజు. ఈ లెక్క సాధారణంగా ఒక్క తేదీకే స్పష్టంగా వచ్చేస్తుంది. కానీ 2026 పంచాంగంలో శ్రావణ మాసం ప్రారంభమైన తర్వాత రెండు శుక్రవారాలు — ఆగస్టు 21, ఆగస్టు 28 — పౌర్ణమి తిథికి దగ్గరగా ఉండటంతో, ఏది "పౌర్ణమికి ముందు వచ్చే శుక్రవారం" అనే దానిపై భిన్నాభిప్రాయాలు వచ్చాయి. శ్రావణ శుద్ధ పౌర్ణమి ఆగస్టు 29కి దగ్గరగా ఉండటం వల్ల, దానికి నేరుగా ముందున్న శుక్రవారం ఆగస్టు 28 అవుతుంది. అయితే శ్రావణ మాసంలో వచ్చే మొదటి శుక్రవారంగా ఆగస్టు 21కి కూడా కొన్ని ప్రాంతాల్లో ప్రాధాన్యత ఇస్తారు, ఇక్కడే తేడా మొదలవుతుంది.
ఆగస్టు 21 vs ఆగస్టు 28 — పండితుల అభిప్రాయాలు
ఈ విషయమై వేర్వేరు పంచాంగ కర్తలను, ఆలయ పురోహితులను సంప్రదిస్తే వచ్చిన సమాధానాలు దాదాపు ఇలా ఉన్నాయి: శ్రావణ పౌర్ణమికి నేరుగా ముందు వచ్చే శుక్రవారం కావడం వల్ల ఆగస్టు 28నే ప్రధాన వ్రత దినంగా ఎక్కువమంది సూచిస్తున్నారు. ఉదయం పూజ చేసేవారికి ఇదే సరైన రోజు అని చెబుతున్నారు. అయితే శృంగేరి పీఠం అనుసరించే సాయంకాల పూజా సంప్రదాయాన్ని పాటించేవారికి ఆగస్టు 21 అనుకూలమని కొందరు పండితులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. ఆసక్తికరమైన విషయం ఏమిటంటే, చాలామంది పండితులు ఈ విషయంలో భయపడాల్సిన పనిలేదని కూడా స్పష్టం చేస్తున్నారు — శ్రావణ మాసంలో ప్రతి శుక్రవారం మహాలక్ష్మీ ఆరాధనకు అనుకూలమైనదేనని, తేదీ కంటే భక్తి శ్రద్ధలే ముఖ్యమని గుర్తు చేస్తున్నారు.
రెండు తేదీలపై వేర్వేరు కుటుంబాలు, ప్రాంతాలు ఏం అనుసరిస్తున్నాయో ఒక్కసారి పోల్చి చూద్దాం:
ఇక్కడ గమనించాల్సింది — ఇది తప్పొప్పుల విషయం కాదు. ప్రాంతాల వారీగా, కుటుంబ సంప్రదాయాల వారీగా చిన్న చిన్న తేడాలు తెలుగు పండుగల్లో మామూలే. మీ ఇంట్లో పెద్దలు ఏ తేదీన చేస్తూ వచ్చారో, స్థానిక పురోహితుడు ఏం సూచిస్తున్నారో అదే పాటించడం సురక్షితమైన మార్గం.
శుభ ముహూర్తం, లగ్న సమయాలు
ఆగస్టు 28ను ప్రధాన వ్రత దినంగా అనుసరించేవారి కోసం హైదరాబాద్ కేంద్రంగా లెక్కించిన ముహూర్త వివరాలు ఇలా ఉన్నాయి: సింహ లగ్నం ఉదయం 10:08 నుంచి 12:18 వరకు అందుబాటులో ఉంటుంది, ఇది కలశ స్థాపనకు, ఉదయం పూజకు అనుకూలం. సాయంత్రం పూజ చేసేవారి కోసం స్థిర వృషభ లగ్నం సాయంత్రం 6:36 నుంచి 8:36 వరకు లభిస్తుంది. మీ ప్రాంతం హైదరాబాద్కు దూరంగా ఉంటే, స్థానిక పంచాంగంలో సూర్యోదయ, సూర్యాస్త సమయాల ఆధారంగా లగ్న సమయాల్లో స్వల్ప తేడా ఉండవచ్చు — కచ్చితమైన నిమిషాల కోసం మీ ఇంటి పురోహితుడిని లేదా స్థానిక ఆలయాన్ని సంప్రదించడం ఉత్తమం.
పూజా సామగ్రి జాబితా
వ్రతం రోజు హడావిడి తగ్గించుకోవాలంటే, ముందురోజే సామగ్రి సిద్ధం చేసుకోవడం మంచిది. ప్రధానంగా కావాల్సినవి:
- రాగి లేదా వెండి కలశం, కొబ్బరికాయ, మామిడి ఆకులు
- వరలక్ష్మి అమ్మవారి ముఖ బొమ్మ (వెండి లేదా రాగి)
- పసుపు, కుంకుమ, గంధం, పూలు, తులసి దళాలు
- తోరం కట్టడానికి పసుపు దారం (9 పోగులు)
- నైవేద్యానికి పండ్లు, స్వీట్లు, పాయసం సామగ్రి
- తాంబూలం — వక్క, తమలపాకులు, రవికల గుడ్డ, గాజులు (ముత్తైదువులకు ఇచ్చేందుకు)
- దీపారాధనకు నూనె/నెయ్యి, వత్తులు, అగరుబత్తీలు
వరలక్ష్మీ వ్రత విధానం — స్టెప్ బై స్టెప్
పూజ మొదలుపెట్టే ముందు ఇల్లు, పూజా స్థలం శుభ్రం చేసుకుని ముగ్గు వేయాలి. తర్వాత ఈ క్రమంలో పూజ చేసుకోవచ్చు:
- సంకల్పం: తలంబ్రాలు, అక్షతలు చేత పట్టుకుని వ్రత సంకల్పం చెప్పుకోవాలి.
- కలశ స్థాపన: కలశంలో నీళ్లు, తమలపాకులు, వక్క, నాణెం వేసి మామిడి ఆకులు అమర్చి, పైన కొబ్బరికాయ ఉంచాలి. దీనిపైనే వరలక్ష్మి అమ్మవారి ముఖాన్ని అలంకరించాలి.
- అలంకరణ: అమ్మవారికి చీర, నగలు, పూలతో అలంకరణ చేయాలి.
- షోడశోపచార పూజ: పసుపు, కుంకుమ, గంధం, పుష్పాలు సమర్పించి, లక్ష్మీ అష్టోత్తర శతనామావళి లేదా శ్రీ సూక్తం పారాయణం చేయాలి (పూర్తి 108 నామాల జాబితా కింద ఇచ్చాం).
- తోర పూజ: పసుపు దారంతో చేసిన తోరాన్ని పూజించి కుడి చేతికి కట్టుకోవాలి.
- నైవేద్యం: ధూప దీపాలు చూపించి, తయారు చేసిన నైవేద్యం సమర్పించాలి.
- తాంబూలం: పూజ ముగిశాక ముత్తైదువులకు తాంబూలం, గాజులు, రవికల గుడ్డ ఇవ్వాలి — ఇది వ్రతంలో ముఖ్యమైన భాగం.
ఎంత వైభవంగా చేసినా, ఎంత సింపుల్గా ఇంట్లో నలుగురితో చేసుకున్నా — భక్తి, శుచి, శ్రద్ధ ఉంటే చాలని పండితులు చెబుతున్న మాట. కర్మకాండ ఖచ్చితత్వం కంటే, ఆ రోజు అమ్మవారిని తలుచుకునే మనసు ముఖ్యం.
వరలక్ష్మీ (లక్ష్మీ) అష్టోత్తర శతనామావళి — 108 నామాలు
వ్రతం నాడు షోడశోపచార పూజలో భాగంగా ఈ 108 నామాలను పఠిస్తే విశేష ఫలం లభిస్తుందని నమ్మకం. ప్రతి నామం ముందు "ఓం" చేర్చి, చివర "నమః" అని పలుకుతూ పుష్పం లేదా అక్షతలు అమ్మవారికి సమర్పించాలి.
1. ఓం ప్రకృత్యై నమః
2. ఓం వికృత్యై నమః
3. ఓం విద్యాయై నమః
4. ఓం సర్వభూతహితప్రదాయై నమః
5. ఓం శ్రద్ధాయై నమః
6. ఓం విభూత్యై నమః
7. ఓం సురభ్యై నమః
8. ఓం పరమాత్మికాయై నమః
9. ఓం వాచ్యై నమః
10. ఓం పద్మాలయాయై నమః
11. ఓం పద్మాయై నమః
12. ఓం శుచయే నమః
13. ఓం స్వాహాయై నమః
14. ఓం స్వధాయై నమః
15. ఓం సుధాయై నమః
16. ఓం ధన్యాయై నమః
17. ఓం హిరణ్మయై నమః
18. ఓం లక్ష్మ్యై నమః
19. ఓం నిత్యపుష్టాయై నమః
20. ఓం విభావర్త్యై నమః
21. ఓం ఆదిత్యై నమః
22. ఓం దిత్యై నమః
23. ఓం దీప్తాయై నమః
24. ఓం రమాయై నమః
25. ఓం వసుధాయై నమః
26. ఓం వసుధారిణ్యై నమః
27. ఓం కమలాయై నమః
28. ఓం కాంతాయై నమః
29. ఓం కామాక్ష్యై నమః
30. ఓం క్రోధసంభవాయై నమః
31. ఓం అనుగ్రహప్రదాయై నమః
32. ఓం బుద్ధ్యై నమః
33. ఓం అనఘాయై నమః
34. ఓం హరివల్లభాయై నమః
35. ఓం అశోకాయై నమః
36. ఓం అమృతాయై నమః
37. ఓం దీప్తాయై నమః
38. ఓం తుష్ట్యై నమః
39. ఓం విష్ణుపత్న్యై నమః
40. ఓం లోకశోకవినాశిన్యై నమః
41. ఓం ధర్మనిలయాయై నమః
42. ఓం కరుణాయై నమః
43. ఓం లోకమాత్రే నమః
44. ఓం పద్మప్రియాయై నమః
45. ఓం పద్మహస్తాయై నమః
46. ఓం పద్మాక్ష్యై నమః
47. ఓం పద్మసుందర్యై నమః
48. ఓం పద్మోద్భవాయై నమః
49. ఓం పద్మముఖ్యై నమః
50. ఓం పద్మనాభప్రియాయై నమః
51. ఓం రమాయై నమః
52. ఓం పద్మమాలాధరాయై నమః
53. ఓం దేవ్యై నమః
54. ఓం పద్మిన్యై నమః
55. ఓం పద్మగంధిన్యై నమః
56. ఓం పుణ్యగంధాయై నమః
57. ఓం సుప్రసన్నాయై నమః
58. ఓం ప్రసాదాభిముఖియై నమః
59. ఓం ప్రభాయై నమః
60. ఓం చంద్రవదనాయై నమః
61. ఓం చంద్రాయై నమః
62. ఓం చంద్రసహోదర్యై నమః
63. ఓం చతుర్భుజాయై నమః
64. ఓం చంద్రరూపాయై నమః
65. ఓం ఇందిరాయై నమః
66. ఓం ఇందుశీతలాయై నమః
67. ఓం ఆహ్లాదజనన్యై నమః
68. ఓం పుష్ట్యై నమః
69. ఓం శివాయై నమః
70. ఓం శివకర్యై నమః
71. ఓం సత్యై నమః
72. ఓం విమలాయై నమః
73. ఓం విశ్వజనన్యై నమః
74. ఓం దారిద్రనాశిన్యై నమః
75. ఓం ప్రీతిపుష్కరిణ్యై నమః
76. ఓం శాంత్యై నమః
77. ఓం శుక్లమాల్యాంబరాయై నమః
78. ఓం శ్రియ్యై నమః
79. ఓం భాస్కర్యై నమః
80. ఓం బిల్వనిలయాయై నమః
81. ఓం వరారోహాయై నమః
82. ఓం యశస్విన్యై నమః
83. ఓం వసుందరాయై నమః
84. ఓం ఉదారాంగాయై నమః
85. ఓం హరిణ్యై నమః
86. ఓం హేమమాలిన్యై నమః
87. ఓం ధనధాన్యకర్త్యై నమః
88. ఓం సిద్ధ్యై నమః
89. ఓం స్త్రైణసౌమ్యాయై నమః
90. ఓం శుభప్రదాయై నమః
91. ఓం నృపవేశ్మగతానందాయై నమః
92. ఓం వరలక్ష్మ్యై నమః
93. ఓం వసుప్రదాయై నమః
94. ఓం శుభాయై నమః
95. ఓం హిరణ్యప్రాకారాయై నమః
96. ఓం సముద్రతనయాయై నమః
97. ఓం జయాయై నమః
98. ఓం మంగళాదేవ్యై నమః
99. ఓం విష్ణువక్షస్థలస్థితాయై నమః
100. ఓం ప్రసన్నాక్ష్యై నమః
101. ఓం నారాయణసమాశ్రితాయై నమః
102. ఓం దారిద్ర్యధ్వంసిన్యై నమః
103. ఓం సర్వోపద్రవవారిణ్యై నమః
104. ఓం నవదుర్గాయై నమః
105. ఓం మహాకాళ్యై నమః
106. ఓం బ్రహ్మవిష్ణుశివాత్మికాయై నమః
107. ఓం త్రికాలజ్ఞానసంపన్నాయై నమః
108. ఓం భువనేశ్వర్యై నమః
ఇతి శ్రీ వరలక్ష్మీ దేవీ అష్టోత్తర శతనామావళి సంపూర్ణం
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQ)
1. వరలక్ష్మీ వ్రతం చేయడం వల్ల ఏం లభిస్తుంది?
ఆది, ధన, ధాన్య, గజ, సంతాన, వీర, విజయ, ఐశ్వర్య లక్ష్ములు అనే అష్ట లక్ష్ముల అనుగ్రహం లభిస్తుందని నమ్మకం.
2. ఈసారి సరైన తేదీ ఏది — 21నా, 28నా?
ఎక్కువమంది పండితులు ఆగస్టు 28ను సూచిస్తున్నారు, కానీ మీ కుటుంబ సంప్రదాయం, స్థానిక పురోహితుడి సలహా ఫైనల్ నిర్ణయంగా తీసుకోవడం మంచిది.
3. అష్టోత్తర శతనామావళి బదులు లక్ష్మీ సహస్రనామం చదవచ్చా?
సమయం, వీలును బట్టి రెండూ చదవొచ్చు. వేళ తక్కువగా ఉంటే 108 నామాల అష్టోత్తరమే సాధారణంగా సరిపోతుంది.
4. కలశం లేకుండా వ్రతం చేయవచ్చా?
సాధ్యమైనంత వరకు కలశ స్థాపన చేయడం సంప్రదాయం, కానీ అనివార్య కారణాల వల్ల సాధ్యం కాకపోతే కేవలం అమ్మవారి ఫోటో ముందు పూజ చేసుకున్నా తప్పు లేదు.
5. తోరం ఎందుకు కడతారు?
తోరం అమ్మవారి ఆశీస్సులకు, కుటుంబ శ్రేయస్సుకు సంకేతంగా భావిస్తారు, పూజ చేసిన తర్వాత దీన్ని కుడి చేతికి కట్టుకుంటారు.
📚 ఇవి కూడా చదవండి
- శ్రీ మహాలక్ష్మీ అష్టోత్తర శతనామావళి – 108 నామాలు తెలుగులో
- పూజలో కలశం ఎందుకు పెడతారు? కలశ స్థాపన శాస్త్రోక్త ప్రాముఖ్యత
- మహిళలు పూజలో పాటించాల్సిన శాస్త్రోక్త నియమాలు – పూర్తి గైడ్
తేదీ ఏదైనా, వరలక్ష్మీ వ్రతం వెనుక ఉన్న ఉద్దేశం ఒక్కటే — ఇంటికి, కుటుంబానికి శుభం కోరుకోవడం. పంచాంగాల మధ్య వచ్చే స్వల్ప తేడాలు ప్రతి ఏడాదీ సాధారణమే, వాటిని అతిగా టెన్షన్ పెట్టుకోవాల్సిన అవసరం లేదని పండితులు పదే పదే చెబుతున్న మాట మర్చిపోవద్దు. 108 నామాలు పూర్తిగా పఠించే సమయం లేకపోయినా, భక్తితో కొన్ని నామాలు చదివినా ఆ ఫలం దక్కుతుందని పెద్దలు అంటారు.
గమనిక: ఈ కథనం సంప్రదాయ హిందూ ఆచారాలు, పంచాంగ వివరాలు, పండితుల సూచనల ఆధారంగా సాధారణ అవగాహన కోసం మాత్రమే రూపొందించబడింది. ప్రాంతాన్ని బట్టి, కుటుంబ సంప్రదాయాన్ని బట్టి పూజా విధానంలో స్వల్ప మార్పులు ఉండవచ్చు.